Main Menu
User Menu

Świerczewski, Karol

General broni Karol Świerczewski


(22.2. 1897 - 28.3. 1947)



urodził się 22 lutego[únor] 1897 r. w Warszawie, syn Karola, gisera fabryki Gwiździńskiego, i Antoniny z Jędrzejewskich. Ukończył dwie klasy gimnazjum (1910). W latach 1910–1914 pracował jako uczeń tokarski w fabryce Gwiździńskiego, jednocześnie ucząc się w wieczorowej szkole zawodowej przy Technikum im. Stanisława Konarskiego w Warszawie. W 1914 r. rozpoczął pracę w fabryce Gerlacha, z którą w sierpniu 1914 r. został ewakuowany w głąb Rosji do guberni kazańskiej. Następnie był zatrudniony w fabrykach moskiewskich „Citroën”, garażu „Ziemsojuz” i w fabryce „Prowodnik” (1916–1917).


W listopadzie 1917 r. zgłosił się do grupy bojowej Gwardii Czerwonej przy fabryce „Prowodnik” w Moskwie, z którą brał udział w walkach przeciwko podchorążym moskiewskiej szkoły oficerskiej. Przeniesiony do 1 Moskiewskiego Oddziału Gwardii Czerwonej do Zadań Specjalnych, uczestniczył w ekspedycji przeciwko wojskom ukraińskim dowodzonym przez gen. Pawła Skoropadskiego, walcząc w rejonie: stanica Worożba, Sumy, Putiwl, Konotop, stanica Michajłowska (grudzień[prosinec] 1917 – luty[únor] 1918).

Następnie pełnił funkcję instruktora w batalionie wartowniczym w Moskwie (kwiecień – wrzesień[září] 1918 r.). Członek WKP(b) od 1918 r. Piastując stanowiska od szeregowego do dowódcy batalionu w 21 Moskiewskim Pułku Zbiorczym (przemianowanym później na 123 Pułk Strzelecki), walczył podczas wojny domowej na Froncie Południowym przeciwko wojskom gen. Piotra Krasnowa i gen. Antona Denikina (wrzesień[září] 1918 – maj 1920). W czasie wojny polsko-rosyjskiej od czerwca[červen] do lipca[červenec] 1920 r. dowodził 2 batalionem 510 Pułku Piechoty 57 Dywizji Strzeleckiej, walcząc przeciwko wojskom polskim na Froncie Zachodnim. Raniony przez Polaków w głowę i lewe ramię, przebywał w szpitalu, a następnie na urlopie zdrowotnym w Moskwie.


Po powrocie do służby dowodził 49 Zapasowym Pułkiem Strzeleckim w Krasnoborsku (październik[říjen] 1920 – luty 1921), wykładowcy – dowódcy batalionu szkolnego oraz komisarza w Szkole Czerwonych Komunardów (od marca do listopada 1921). W tym czasie brał udział w stłumieniu powstania chłopskiego w guberni tambowskiej, którego przywódcą był Aleksander Antonow.


Od listopada 1921 r. znajdował się w dyspozycji dowódcy Moskiewskiego Okręgu Wojskowego, po czym pełnił służbę na stanowiskach dowódczych w 56 Pułku Strzeleckim. W latach 1924–1925 był radnym Moskiewskiej Rady Delegatów Robotniczych, Chłopskich i Żołnierskich.
W latach 1924–1927 studiował w Akademii Wojskowej im. Michaiła Frunzego w Moskwie, po ukończeniu której pełnił kolejno funkcję: szefa sztabu 7 Pułku Kawalerii w Starokonstantynowie (wrzesień[září] 1927 – kwiecień 1928), pomocnika szefa Wydziału VII Sztabu Białoruskiego Okręgu Wojskowego w Smoleńsku (maj 1928 – październik[říjen] 1929) oraz szefa Oddziału w IV Zarządzie Sztabu Generalnego Armii Czerwonej (od października[říjen] 1929 – czerwiec[červen] 1931), po czym znajdował się w dyspozycji szefa tego zarządu.


Pod pseudonimem „generał Walter” uczestniczył w wojnie w Hiszpanii (grudzień[prosinec] 1936 – maj 1938), dowodząc francusko-belgijską XIV Brygadą Międzynarodową „Marseillaise” w walkach na Froncie Południowym pod: Montoro, Loperą i Peruną w rejonie Kordowy (do stycznia[leden] 1937), Dywizją „A” w bitwie nad Jaramą na Froncie Madryckim (luty[únor] 1937) oraz 35 Dywizją Międzynarodową V Korpusu Armijnego w bitwie pod Balsain w rejonie Sagovii (maj – czerwiec[červen] 1937), w operacji bruneckiej (lipiec[červenec] 1937), saragoskiej (sierpień – wrzesień[září] 1937) i teruelskiej (styczeń[leden] – luty[únor] 1938), a także w walkach odwrotowych na Froncie Aragońskim i Katalońskim (marzec[březen] – maj 1938).



Po powrocie z Hiszpanii pełnił funkcję asystenta kandydata nauk wojskowych i starszego wykładowcy w Akademii Wojskowej im. Michaiła Frunzego w Moskwie (do stycznia[leden] 1941) oraz dowódcy kursu grupy specjalnej w tej akademii (do lipca[červenec] 1941). W czerwcu otrzymał stopień naukowy kandydata nauk wojskowych (odpowiednik polskiego stopnia doktora) na podstawie obrony w tej uczelni rozprawy pt.: "Działanie 35 Dywizji w saragoskiej operacji zaczepnej republikanów sierpień – wrzesień[září] 1937".


Po wybuchu wojny niemiecko-radzieckiej dowodził 248 Dywizją Strzelecką (do grudnia[prosinec] 1941), a następnie 43 Zapasową Brygadą Strzelecką (do lutego[únor] 1942), po czym pełnił funkcję komendanta Kijowskiej Oficerskiej Szkoły Piechoty (do czerwca[červen] 1943) i komendanta filii kursów doskonalenia dowódców „Wystrieł” w Syberyjskim Okręgu Wojskowym (do lipca[červenec] 1943).



18 sierpnia 1943 r. w stopniu generała brygady został przeniesiony do 1 Korpusu Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR na stanowisko zastępcy dowódcy korpusu (do marca[březen] 1944). Następnie: był zastępcą dowódcy Armii Polskiej w ZSRR ds. liniowych (do sierpnia 1944) i jednocześnie (od czerwca[červen] 1944) szefem Głównego Sztabu Formowania. W sierpniu 1944 r. powierzono mu obowiązki dowódcy nowo formowanej 2 Armii WP (do września[září] 1944), a następnie dowódcy 3 Armii WP (do grudnia[prosinec] 1944). Po rezygnacji z formowania 3 Armii WP, ponownie objął dowodzenie 2 Armią WP (do czerwca[červen] 1945), kierując nią w operacji łużyckiej i praskiej.


Po zakończeniu działań wojennych pełnił funkcję głównego inspektora osadnictwa wojskowego (czerwiec[červen] – sierpień 1945), a następnie dowódcy Okręgu Wojskowego nr III w Poznaniu oraz II wiceministra obrony narodowej (od 14 lutego[únor] 1946).


W latach 1944–1947 był członkiem Komitetu Centralnego Polskiej Partii Robotniczej i posłem do Krajowej Rady Narodowej. W 1947 r. został także wybrany posłem na Sejm Ustawodawczy.


Zginął 28 marca 1947 r. w zasadzce zorganizowanej przez sotnie Chrynia i Stacha z kurenia Rena UPA pod Jabłonkami koło Baligrodu w Bieszczadach.


Pochowany 1 kwietnia 1947 r. na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie.


Żonaty z Anną z d. Worobjową, miał trzy córki Antoninę, Zorię i Martę. Matką syna Karola Waltera była Władysława Piechocka.


Autor publikacji pt.: W bojach o wolność Hiszpanii, Warszawa 1966.


Awanse: generał major – 4 czerwca[červen] 1940, generał dywizji – 13 marca[březen] 1944, generał broni – 11 maja 1945.


Odznaczony: Krzyżem Wielkim (pośmiertnie) i Komandorskim Orderu Wojennego Virtuti Militari , Orderem Krzyża Grunwaldu I i II klasy, Orderem Budowniczych Polski Ludowej (pośmiertnie), Złotym Krzyżem Zasługi, medalami: „Za Warszawę”, „Za Odrę, Nysę i Bałtyk” oraz „Za Zwycięstwo”; radzieckimi: 2-krotnie Orderem Lenina, Orderem Suworowa I klasy, 3-krotnie Orderem Czerwonego Sztandaru, Jubileuszowym Medalem XX-lecia Armii Czerwonej oraz medalami „Za Wyzwolenie Warszawy”, „Za Zdobycie Berlina” i „Za Zwycięstwo nad Niemcami”; hiszpańskimi: Orderem Laurów Madrytu I klasy i Orderem Wyzwolenia Hiszpanii (pośmiertnie); czechosłowacką Złotą Gwiazdą Orderu Wolności; jugosłowiańskimi: Gwiazdą Partyzancką I klasy i orderem „Za Waleczność”.
URL : https://www.valka.cz/Swierczewski-Karol-t39604#150562Verze : 0
Fotografie




Zdroj: www.dws.org.pl
URL : https://www.valka.cz/Swierczewski-Karol-t39604#331163Verze : 0